Warunki instalacji stacji ładowania pojazdów elektrycznych oraz parkowanie w garażach podziemnych

Zgodnie z Ustawą z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1289) [1] oraz Ustawą z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.) [2], od 1 stycznia 2025 r. w obiektach niemieszkalnych istnieje obowiązek zapewnienia jednego punktu ładowania samochodów elektrycznych dla:

• budynków nowoprojektowanych, przebudowywanych lub remontowanych: 1 punkt ładowania na 10 miejsc postojowych (art. 12a) [1],
• budynków istniejących: 1 punkt ładowania na 20 miejsc postojowych (art. 26) [2].

Obowiązek ten nie dotyczy budynków będących własnością małych i średnich przedsiębiorców, zgodnie z ustawą z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236 i 1222).

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 lipca 2015 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych określa, że miejsca parkingowe dla pojazdów elektrycznych na drogach publicznych, w strefach zamieszkania oraz w strefach ruchu powinny być oznaczone:

• znakiem pionowym D-18a z tabliczką informującą m.in. o maksymalnym czasie ładowania, dostępności stacji, godzinach korzystania z miejsca itp.,
• oznakowaniem poziomym P-18 z napisem EV (stanowisko może mieć nawierzchnię barwy zielonej).

Warto podkreślić, że Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690 z późn. zm.) [3] nie implementuje powyższych wymagań do miejsc postojowych w budynkach i garażach podziemnych. Niemniej jednak, właściciele decydujący się na wyposażenie obiektu w stacje ładowania często oznakowują je w powyższy sposób również na terenach prywatnych i w budynkach.

Zgodnie z art. 12c [1], dla budynków istniejących, w których nie zaprojektowano i nie wykonano instalacji przeznaczonej do zasilania punktów ładowania, należy opracować „ekspertyzę dopuszczalności instalacji punktów ładowania.” Dokument ten ma za zadanie określić m.in.:

• moc przyłączeniową budynku, która może zostać wykorzystana na potrzeby funkcjonowania punktu ładowania,
• punkty w instalacji elektrycznej, w których przyłączenie punktu ładowania jest dopuszczalne, oraz parametry tego punktu, w tym maksymalną moc punktu ładowania,
• rozwiązania budowlane oraz techniczno-instalacyjne, jakie powinny być przyjęte przy instalacji punktu ładowania,
• warunki niezbędne do bezpiecznej eksploatacji punktu ładowania,
• wymagania dotyczące bezpieczeństwa pożarowego w związku z zainstalowaniem punktu ładowania.

W powszechnej świadomości społeczeństwa kluczowe są ryzyka związane z bezpieczeństwem pożarowym. Nie ma przepisów prawnych jednoznacznie określających, jakie wymogi muszą być spełnione, i jest to każdorazowo kwestia rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, który uzgadnia ww. ekspertyzę. Na chwilę obecną są opracowane wytyczne CNBOP „Wytyczne w zakresie ochrony przeciwpożarowej garaży w obiektach budowlanych, przeznaczonych do ładowania samochodów elektrycznych i hybrydowych plug-in”, które nie są przepisami prawa, ale stanowią solidną podstawę do określania warunków technicznych dla miejsc ładowania pojazdów elektrycznych.

Podczas szczegółowej analizy ryzyka, rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych ocenia stan bezpieczeństwa garażu wraz z miejscami postojowymi do ładowania samochodów elektrycznych. Nakład inwestycyjny i proponowane środki zaradcze mogą być różne dla każdego obiektu. Kluczowe zagrożenia, które powinny zostać wyeliminowane rozwiązaniami technicznymi to:

• brak wykrycia pożaru przez długi czas (baterie ładowane są zwykle w porze nocnej).
• rozprzestrzenianie się pożaru na sąsiednie pojazdy.

Przykładowe rozwiązania techniczne, które mogą zostać zawarte w ww. ekspertyzie, obejmują:

• zainstalowanie systemów detekcji pożaru, które automatycznie przekażą informację o zagrożeniu bezpośrednio do jednostek straży pożarnej.
• wymurowanie ścian przeciwpożarowych oddzielających takie miejsca postojowe od sąsiednich, zapewniające ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru.
• zainstalowanie dedykowanych instalacji podających środek gaśniczy na płonące auto elektryczne w celu kontroli rozwoju pożaru.
• zwiększenie klasy odporności ogniowej elementu konstrukcji poprzez zabezpieczenie okładzinami.
• zwiększenie zapasu wody do celów pożarowych.
• zapewnienie instalacji usuwającej dym z garażu.

Do innowacyjnych rozwiązań należą m.in.:

• koce na auta mające za zadanie ograniczenie rozwoju pożaru i dostęp tlenu do rozwijającego się pożaru.
• system zraszaczowy do kontroli pożaru pojazdów EV zainstalowany bezpośrednio nad stanowiskami, wykorzystujący istniejącą instalację hydrantową.

Mając na uwadze wzrost liczby pojazdów elektrycznych, starzenie się akumulatorów, dynamikę procesu spalania baterii samochodów elektrycznych, trudność przeprowadzenia akcji gaśniczej oraz wydzielanie silnie toksycznych związków chemicznych, nie można wykluczyć, że w przyszłości zostanie wprowadzony przepis zakazujący parkowania samochodów elektrycznych w nieprzystosowanych do tego garażach podziemnych.

Na chwilę obecną nie ma takiej regulacji prawnej. Wciąż prowadzona jest szeroka debata wśród środowiska technicznego dotycząca bezpieczeństwa pożarowego miejsc postojowych dla samochodów elektrycznych, a kolejne nowelizacje przepisów technicznych i pożarowych mogą przynieść konkretne jednolite wymagania dla takich miejsc.